De krant en het nieuwsالصَّحِيفَةُ وَالْأَخْبَارُ

الخبر لا يُوجَدُ في الشارع ثم يُنْقَلُ، وإنما يُصْنَعُ صناعةً، ومن عَرَفَ كيف يُصْنَعُ قَرَأَهُ قراءةً أخرى.Nieuws ligt niet op de straat om vervolgens overgebracht te worden; het wordt gemaakt, en wie weet hoe het gemaakt wordt, leest het anders.

فأول شيء يَحْدُثُ أن أحدًا يُقَرِّرُ أن هذا الحادث خبر وأن ذاك ليس خبرًا، وهذا القرار وحده يَصْنَعُ نصف الصورة التي نَرَاهَا.Het eerste wat er gebeurt is dat iemand besluit dat deze gebeurtenis nieuws is en die andere niet, en dat besluit alleen al maakt de helft van het beeld dat we zien.

ويُسَمَّى هذا في المهنة «الاختيار»، وله قواعد غير مكتوبة: القريب أهم من البعيد، والجديد أهم من المستمر، والغريب أهم من المعتاد.In het vak heet dat "de selectie", en die heeft ongeschreven regels: dichtbij is belangrijker dan ver weg, nieuw is belangrijker dan doorgaand, en vreemd is belangrijker dan gewoon.

ولهذا نَقْرَأُ عن حادث سيارة في مدينتنا ولا نَقْرَأُ عن مرض يَقْتُلُ آلافًا كل سنة، لأن المرض ليس جديدًا فلا يَصِيرُ خبرًا.Daarom lezen we over een auto-ongeluk in onze stad en niet over een ziekte die elk jaar duizenden doodt, want die ziekte is niet nieuw en wordt dus geen nieuws.

ثم يَأْتِي الترتيب: أي خبر يُوضَعُ في الأعلى، وأيها في الصفحة الخامسة، وهذا الترتيب يَقُولُ للقارئ ما يَجِبُ أن يَهُمَّهُ من غير أن يَقُولَهُ بكلمة.Dan komt de ordening: welk bericht bovenaan komt en welk op pagina vijf, en die ordening vertelt de lezer wat hem zou moeten bezighouden zonder het met een woord te zeggen.

ثم يَأْتِي العنوان، وهو أخطر سطر في الخبر، لأن أكثر الناس لا يَقْرَأُونَ غيره، وقد أَثْبَتَتِ الدراسات أن نحو ستين في المئة من المشاركات تَحْدُثُ بلا قراءة.Dan komt de kop, de gevaarlijkste regel van een bericht, want de meeste mensen lezen niets anders, en onderzoek heeft aangetoond dat ongeveer zestig procent van het doorsturen gebeurt zonder lezen.

والعنوان يَجِبُ أن يَكُونَ صحيحًا، ولكنه لا يَجِبُ أن يَكُونَ كاملًا، وبين هذين الشيئين يَعِيشُ أكثر سوء الفهم في الأخبار.Een kop moet waar zijn, maar hij hoeft niet volledig te zijn, en tussen die twee dingen leeft het grootste deel van alle misverstanden in het nieuws.

ثم تَأْتِي الصورة، وهي تَفْعَلُ في القارئ ما لا يَفْعَلُهُ النص، ومن نَظَرَ إلى صورة غاضبة قَرَأَ الخبر وهو غاضب قبل أن يَبْدَأَ.Dan komt de foto, en die doet met de lezer wat de tekst niet doet: wie naar een woedende foto kijkt, leest het bericht al kwaad voordat hij begint.

وفي الخبر المكتوب جيدًا تُذْكَرُ الأرقام مع ما يُقَاسُ بها: لا يُقَالُ «ارْتَفَعَ العدد» وإنما «ارْتَفَعَ من أربعين إلى خمسة وأربعين».In een goed geschreven bericht staan cijfers samen met waaraan ze gemeten worden: er staat niet "het aantal is gestegen" maar "het is van veertig naar vijfenveertig gestegen".

وفي الخبر الضعيف تَجِدُ عبارات لا صاحب لها: «يُقَالُ»، و«مصادر»، و«كثير من الناس»، وكل واحدة منها تَحْتَاجُ إلى سؤال: من؟In een zwak bericht vind je uitdrukkingen zonder eigenaar: "men zegt", "bronnen", "veel mensen" — en bij elk daarvan hoort de vraag: wie?

وأما التصحيح فهو أصعب جزء في المهنة، لأن الخطأ يُنْشَرُ في الصفحة الأولى ويُصَحَّحُ في الصفحة الحادية عشرة.En de rectificatie is het moeilijkste deel van het vak, want de fout wordt op de voorpagina gepubliceerd en op pagina elf gecorrigeerd.

ولهذا يُقَالُ إن الصحيفة الجيدة لا تُعْرَفُ بعدد أخبارها، وإنما بما تَفْعَلُهُ حين تَكْتَشِفُ أنها أَخْطَأَتْ.Daarom wordt gezegd dat je een goede krant niet kent aan het aantal berichten, maar aan wat zij doet wanneer zij ontdekt dat zij zich heeft vergist.

المحررة: عندنا مساحة لخبر واحد في الأعلى، وعندي ثلاثة. سَأَسْأَلُكَ سؤالًا واحدًا عن كل واحد: من يَتَغَيَّرُ يومه إذا قَرَأَهُ؟De eindredacteur: We hebben ruimte voor één bericht bovenaan, en ik heb er drie. Ik stel je over elk één vraag: wiens dag verandert er als hij het leest?

الصحفي: الأول عن إغلاق الجسر ثلاثة أسابيع. الذي يَقْرَأُهُ يُغَيِّرُ طريقه غدًا.De journalist: Het eerste gaat over de sluiting van de brug voor drie weken. Wie dat leest, rijdt morgen een andere route.

المحررة: هذا يَكْفِي. والثاني؟De eindredacteur: Dat is genoeg. En het tweede?

الصحفي: الثاني عن قرار المجلس في ميزانية الحدائق، وهو مهم ولكنه لا يَظْهَرُ أثره قبل سنة.De journalist: Het tweede gaat over het raadsbesluit over het parkenbudget; belangrijk, maar het effect is pas over een jaar te zien.

المحررة: مهم وليس عاجلًا. والثالث؟De eindredacteur: Belangrijk en niet urgent. En het derde?

الصحفي: الثالث حادث في السوق أمس، صورتان جيدتان ولا إصابات خطيرة.De journalist: Het derde is een ongeluk gisteren op de markt, twee goede foto's en geen ernstig gewonden.

المحررة: صورتان جيدتان ليست سببًا، وأَنَا لا أُرِيدُ أن نَصِيرَ صحيفة تَبِيعُ بالصور. ضَعْهُ في الرابعة في عشرة أسطر.De eindredacteur: Twee goede foto's zijn geen reden, en ik wil geen krant worden die op foto's verkoopt. Zet het op pagina vier in tien regels.

الصحفي: فالجسر في الأعلى إذن؟De journalist: Dus de brug bovenaan?

المحررة: الجسر في الأعلى، ولكن لا أُرِيدُ عنوانًا عن الإغلاق، وإنما عن البديل. الناس لا تَحْتَاجُ أن تَعْرِفَ أن الطريق مسدود، وإنما من أين تَمُرُّ.De eindredacteur: De brug bovenaan, maar ik wil geen kop over de sluiting, maar over het alternatief. Mensen hoeven niet te weten dat de weg dicht is, maar waar ze langs kunnen.

الصحفي: هذا يَقْلِبُ الخبر. سأَحْتَاجُ إلى الخريطة وإلى تصريح من البلدية عن خطوط الباص.De journalist: Dat draait het bericht om. Dan heb ik de kaart nodig en een verklaring van de gemeente over de buslijnen.

المحررة: خُذْ ساعتين. وسؤال آخر: من أين جَاءَكَ خبر الجسر؟De eindredacteur: Neem twee uur. En nog een vraag: waar komt het brugbericht bij je vandaan?

الصحفي: من موظف في البلدية، وهو لا يُرِيدُ أن يُذْكَرَ اسمه.De journalist: Van een medewerker van de gemeente, en hij wil niet dat zijn naam genoemd wordt.

المحررة: إذن نَحْتَاجُ إلى مصدر ثانٍ. مصدر واحد مجهول لا يَكْفِي لعنوان أول، ولو كنت واثقًا به.De eindredacteur: Dan hebben we een tweede bron nodig. Eén anonieme bron is niet genoeg voor een openingskop, ook al vertrouw je hem.

الصحفي: عندي وثيقة أَرْسَلَهَا. قرار مكتوب بتاريخ وتوقيع.De journalist: Ik heb een document dat hij heeft gestuurd. Een schriftelijk besluit met datum en ondertekening.

المحررة: الوثيقة أقوى من عشرة مصادر. اذْكُرْ أنها بحوزتنا وصِفْهَا من غير أن تَنْشُرَهَا، وهكذا نَحْمِي الرجل ونَحْمِي أنفسنا.De eindredacteur: Een document is sterker dan tien bronnen. Vermeld dat wij het in ons bezit hebben en beschrijf het zonder het te publiceren; zo beschermen we die man en onszelf.

الصحفي: وإذا نَفَتِ البلدية؟De journalist: En als de gemeente het ontkent?

المحررة: اتَّصِلْ بهم قبل النشر لا بعده. من نَشَرَ ثم اتَّصَلَ صَارَ خصمًا، ومن اتَّصَلَ ثم نَشَرَ صَارَ صحفيًّا. وإذا نَفَوْا نَشَرْنَا نفيهم في الخبر نفسه، وهذا أقوى لنا لا أضعف.De eindredacteur: Bel ze vóór publicatie en niet erna. Wie publiceert en dan belt, is een tegenstander geworden; wie belt en dan publiceert, is journalist. En ontkennen ze het, dan zetten we die ontkenning in hetzelfde bericht, en dat maakt ons sterker, niet zwakker.

في مساء يوم عادي نَشَرَ شاب في مدينة صغيرة صورة على حسابه، وكَتَبَ تحتها سطرًا واحدًا: «هذا ما حَدَثَ في شارعنا اليوم.»Op een gewone avond plaatste een jonge man in een kleine stad een foto op zijn account, met daaronder één regel: "Dit is wat er vandaag in onze straat gebeurde."

وكانت الصورة فيها دخان وناس يَجْرُونَ، ولم يَكْتُبْ أكثر من ذلك، ولم يَكُنْ يَقْصِدُ سوءًا، وإنما كان قد رَآهَا في مجموعة وأَعْجَبَتْهُ.Op de foto stond rook en mensen die renden, en hij schreef niets meer, en hij bedoelde er geen kwaad mee; hij had hem in een groep gezien en hij sprak hem aan.

وانْتَشَرَتِ الصورة في ساعتين انتشارًا لم يَتَوَقَّعْهُ: ألف مشاركة، ثم خمسة آلاف، ثم اتَّصَلَتْ به قناة تَطْلُبُ أن تَسْتَعْمِلَهَا.De foto verspreidde zich in twee uur op een manier die hij niet had verwacht: duizend keer gedeeld, toen vijfduizend, en toen belde een tv-zender met het verzoek hem te gebruiken.

وبَدَأَ الناس يَتَّصِلُونَ بأهلهم في تلك المدينة، وبَدَأَتْ رسائل تَقُولُ: لا تَخْرُجُوا، وأُغْلِقَ متجران، وتَأَخَّرَتْ مدرسة في إخراج الأطفال.Mensen begonnen hun familie in die stad te bellen, en er kwamen berichten die zeiden: ga niet naar buiten; twee winkels sloten, en een school liet de kinderen later naar buiten.

وفي تلك الأثناء كان في الشارع نفسه رجل يَشْرَبُ قهوته، ورَأَى الصورة في هاتفه، ولم يَفْهَمْ شيئًا لأنه كان جالسًا في المكان وليس فيه دخان.In diezelfde tijd zat er in die straat een man zijn koffie te drinken, en hij zag de foto op zijn telefoon en begreep er niets van, want hij zat op die plek en er was geen rook.

فكَتَبَ تعليقًا واحدًا: «أَنَا في هذا الشارع الآن، ولا شيء فيه.» ولم يَقْرَأْهُ أحد، لأن التعليق كان رقم ثلاث مائة.Hij schreef één reactie: "Ik ben nu in deze straat en er is niets." Niemand las het, want die reactie was nummer driehonderd.

ثم كَتَبَتْ صحفية في الصحيفة المحلية رسالة إلى الشاب تَسْأَلُهُ سؤالًا واحدًا: هل أَنْتَ صَوَّرْتَ هذه الصورة؟Toen schreef een journalist van de plaatselijke krant de jonge man een bericht met één vraag: heb jij deze foto gemaakt?

فأَجَابَ بعد ساعة: لا، أَخَذْتُهَا من مجموعة. فسَأَلَتْهُ: ومن صَوَّرَهَا؟ فقَالَ: لا أَعْرِفُ.Hij antwoordde een uur later: nee, ik heb hem uit een groep gehaald. Ze vroeg: en wie heeft hem gemaakt? Hij zei: dat weet ik niet.

وبَحَثَتِ الصحفية في الصورة بأداة تَبْحَثُ عن الصور المشابهة، فوَجَدَتْهَا منشورة قبل ثلاث سنوات في بلد آخر وفي قارة أخرى.De journalist zocht de foto op met een hulpmiddel dat naar vergelijkbare afbeeldingen zoekt, en vond hem drie jaar eerder gepubliceerd in een ander land en op een ander continent.

ونَشَرَتِ الصحيفة خبرًا قصيرًا في تلك الليلة: «الصورة المنتشرة ليست من مدينتنا»، ومَعَهُ الأصل وتاريخه، وانْتَهَى الأمر في ساعة.De krant publiceerde die nacht een kort bericht: "De rondgaande foto is niet uit onze stad", met het origineel en de datum erbij, en binnen een uur was de zaak voorbij.

وحَذَفَ الشابُّ منشوره وكَتَبَ اعتذارًا، ولم يَقْرَأِ الاعتذار إلا ثلاثة في المئة من الذين رَأَوْا الصورة، وهذا رقم قِيسَ بعد ذلك.De jonge man verwijderde zijn bericht en schreef een verontschuldiging, en die verontschuldiging werd door slechts drie procent van de mensen die de foto hadden gezien gelezen — een getal dat later is gemeten.

وقَالَتِ الصحفية في مقالة كَتَبَتْهَا بعد أسبوع إنها لا تَلُومُ الشاب كثيرًا، لأنه فَعَلَ ما يَفْعَلُهُ الناس كل يوم، وإنما تَلُومُ أنفسنا لأننا نُشَارِكُ قبل أن نَسْأَلَ سؤالًا واحدًا: من صَوَّرَ هذا ومتى؟De journalist schreef een week later in een artikel dat ze de jonge man niet zwaar aanrekent, omdat hij deed wat mensen dagelijks doen, maar dat ze onszelf aanrekent dat wij doorsturen voordat we één vraag stellen: wie heeft dit gefotografeerd en wanneer?

كنت أَفْتَحُ الهاتف قبل أن أَقُومَ من السرير، وأَقْرَأُ عشرين خبرًا في عشر دقائق، وأَبْدَأُ يومي وأَنَا مُتْعَب قبل أن أَعْمَلَ شيئًا.Ik pakte mijn telefoon voordat ik uit bed kwam, las twintig berichten in tien minuten, en begon mijn dag al vermoeid voordat ik iets had gedaan.

ولم أَكُنْ أَعْرِفُ أن هذا يُؤْثِرُ فيّ، حتى سَأَلَتْنِي زوجتي مرة عن خبر قَرَأْتُهُ في الصباح فلم أَسْتَطِعْ أن أَذْكُرَ منه إلا العنوان.Ik wist niet dat dat effect op mij had, tot mijn vrouw me een keer vroeg naar een bericht dat ik 's morgens had gelezen, en ik me daar niets meer van kon herinneren dan de kop.

فجَرَّبْتُ تجربة لشهر: لا أَخْبَارَ قبل الظهر، ومرة واحدة في اليوم، وعشرون دقيقة مقصودة أَجْلِسُ لها كما أَجْلِسُ للطعام.Dus deed ik een maand lang een proef: geen nieuws vóór de middag, één keer per dag, en twintig bewuste minuten waarvoor ik ga zitten zoals ik voor het eten ga zitten.

وكان أول أسبوع صعبًا صعوبةً لم أَتَوَقَّعْهَا، لأني كنت أَمُدُّ يدي إلى الهاتف من غير قرار، وعَرَفْتُ أن الأمر عادة يد لا عادة عقل.De eerste week was moeilijker dan ik had verwacht, want ik stak mijn hand naar mijn telefoon uit zonder besluit, en ik ontdekte dat het een gewoonte van de hand is en niet van het hoofd.

ثم حَدَثَ شيء غريب في الأسبوع الثاني: صِرْتُ أَقْرَأُ الخبر إلى آخره. فقد كان الوقت واحدًا، ولكن العدد قَلَّ، فصَارَ لكل خبر نصيب.In de tweede week gebeurde iets vreemds: ik ging berichten tot het einde lezen. De tijd was gelijk gebleven, maar het aantal was gedaald, dus kreeg elk bericht een deel.

وفي الأسبوع الثالث لَاحَظْتُ أني أَعْرِفُ أسماء من يَكْتُبُونَ، وأني أُفَرِّقُ بين صحيفة تُصَحِّحُ أخطاءها وصحيفة تَمْسَحُهَا.In de derde week merkte ik dat ik de namen van de schrijvers kende, en dat ik onderscheid maakte tussen een krant die haar fouten corrigeert en een krant die ze wist.

ووَجَدْتُ أيضًا أني لم أَفْقِدْ شيئًا. فالخبر الذي يَهُمُّنِي حقًّا يَصِلُنِي بعد ساعات وهو أوضح، والخبر الذي لا يَهُمُّنِي كان يَأْخُذُ وقتي وأَنَا أَحْسِبُهُ معرفة.Ik merkte ook dat ik niets was kwijtgeraakt. Het nieuws dat mij echt aangaat bereikt me een paar uur later en is dan duidelijker, en het nieuws dat mij niet aangaat kostte mij tijd terwijl ik het voor kennis hield.

والشيء الذي أَنَا راضٍ عنه أكثر من غيره أني تَرَكْتُ التعليقات. لم أَكْتُبْ تعليقًا منذ سنة، ولا أَقْرَأُهَا إلا نادرًا، وقد هَدَأَ شيء في نفسي.Waar ik het meest tevreden over ben, is dat ik de reacties heb laten staan. Ik heb in een jaar geen reactie geschreven en ik lees ze zelden, en er is iets in mij tot rust gekomen.

وأَنَا لا أَقُولُ إن هذا صحيح لكل الناس، وأَعْرِفُ من عمله يَقْتَضِي متابعة دائمة، ولكني أَقُولُ إن أكثرنا لا يُتَابِعُ لحاجة وإنما لعادة.Ik zeg niet dat dit voor iedereen klopt, en ik ken mensen wier werk voortdurend meekijken vereist, maar ik zeg wel dat de meesten van ons niet uit noodzaak volgen maar uit gewoonte.

والسؤال الذي أَسْأَلُهُ نفسي الآن قبل أن أَفْتَحَ أي خبر هو: ماذا سأَفْعَلُ بهذه المعلومة؟ وإذا كان الجواب «لا شيء» تَرَكْتُهَا وأَنَا مرتاح.De vraag die ik mezelf nu stel voordat ik een bericht open, is: wat ga ik met deze informatie doen? En als het antwoord "niets" is, laat ik het rustig liggen.

وهذا لا يَعْنِي أن أُغْلِقَ عيني عما يَحْدُثُ، وإنما يَعْنِي أن أَخْتَارَ أن أَعْرِفَ قليلًا معرفةً جيدة، لا أن أَعْرِفَ كثيرًا معرفةً لا تَثْبُتُ.Dat betekent niet dat ik mijn ogen sluit voor wat er gebeurt, maar dat ik ervoor kies weinig goed te weten in plaats van veel te weten op een manier die niet blijft hangen.

وقد سَأَلَنِي صديق: ألا تَخْشَى أن تَصِيرَ بعيدًا عن الناس؟ فقُلْتُ له إني صِرْتُ أَقْرَبَ، لأني أَصِيرُ أَقْدَرَ على الكلام في الشيء الذي قَرَأْتُهُ كله.Een vriend vroeg me: ben je niet bang dat je ver van de mensen af komt te staan? Ik zei hem dat ik juist dichterbij ben gekomen, omdat ik beter kan meepraten over het ene ding dat ik helemaal heb gelezen.

أول صحيفة تُطْبَعُ بانتظام ظَهَرَتْ في أوروبا في بداية القرن السابع عشر، وكانت صفحاتها أربعًا وتَصْدُرُ مرة في الأسبوع.De eerste krant die regelmatig werd gedrukt verscheen in Europa aan het begin van de zeventiende eeuw; ze had vier pagina's en kwam één keer per week uit.

وبَقِيَ الورق سيد الأخبار نحو أربع مائة سنة، ثم انْقَلَبَ كل شيء في عشرين سنة، وصَارَ أكثر الناس يَقْرَأُونَ على شاشة صغيرة.Papier bleef ongeveer vierhonderd jaar de heer van het nieuws, en toen keerde alles in twintig jaar om, en lezen de meeste mensen op een klein scherm.

وقد قِيسَ أن الوقت الذي يَقْضِيهِ القارئ في خبر واحد على الهاتف نحو خمسين ثانية، وأن نصف من يَفْتَحُ خبرًا يَتْرُكُهُ قبل الثلث.Er is gemeten dat de tijd die een lezer aan één bericht op zijn telefoon besteedt ongeveer vijftig seconden is, en dat de helft van wie een bericht opent, het voor een derde weer verlaat.

ومن الأرقام التي تُذْكَرُ كثيرًا أن الخبر غير الصحيح يَنْتَشِرُ أسرع من الصحيح، وقد وُجِدَ في دراسة كبيرة أنه يَصِلُ إلى الناس أسرع بنحو ست مرات.Een van de vaak aangehaalde cijfers is dat onjuist nieuws zich sneller verspreidt dan juist nieuws; een groot onderzoek vond dat het mensen ongeveer zes keer zo snel bereikt.

والسبب المذكور ليس أن الناس أغبياء، وإنما أن الخبر غير الصحيح يُصْنَعُ ليَكُونَ مُفَاجِئًا، والصحيح مُقَيَّد بما حَدَثَ فعلًا.De genoemde oorzaak is niet dat mensen dom zijn, maar dat onjuist nieuws gemaakt wordt om verrassend te zijn, terwijl juist nieuws gebonden is aan wat er werkelijk is gebeurd.

ومن القواعد القديمة في المهنة سؤال خمسة: من، وماذا، وأين، ومتى، ولماذا. ومن قَرَأَ خبرًا ولم يَجِدْ فيه هذه الخمسة عَرَفَ أنه ناقص.Een van de oude regels van het vak is de vraag naar vijf dingen: wie, wat, waar, wanneer en waarom. Wie een bericht leest en die vijf er niet in vindt, weet dat het onvolledig is.

وقد صَارَ من هذه القواعد واحدة جديدة في زمن الصور: من صَوَّرَ ومتى وأين. فأكثر الأخبار الكاذبة اليوم صورة صحيحة في مكان خطأ.En in het tijdperk van de foto is daar een nieuwe regel bij gekomen: wie heeft gefotografeerd, wanneer en waar. Het merendeel van het valse nieuws van vandaag is een echte foto op de verkeerde plek.

ومن الحقائق التي تُفَاجِئُ أن أكثر الأخبار الكاذبة لا تُصْنَعُ في مصانع، وإنما يَنْشُرُهَا أناس عاديون يَظُنُّونَ أنها صحيحة.Een verrassend feit is dat het meeste valse nieuws niet in fabrieken wordt gemaakt, maar wordt verspreid door gewone mensen die denken dat het waar is.

وأما التصحيح فقد قِيسَ أثره ووُجِدَ ضعيفًا: من رَأَى خبرًا ثم رَأَى تصحيحه يَبْقَى في ذاكرته أثر من الأول، وهذا يُسَمَّى أثر الاستمرار.Het effect van rectificatie is gemeten en zwak gebleken: wie een bericht zag en daarna de correctie, houdt een spoor van het eerste in zijn geheugen — dat heet het voortduringseffect.

ولهذا تَقُولُ الدراسات إن الوقاية أرخص من التصحيح: سؤال واحد قبل المشاركة أنفع من عشرة تصحيحات بعدها.Daarom zeggen de studies dat voorkomen goedkoper is dan corrigeren: één vraag vóór het doorsturen helpt meer dan tien correcties erna.

ومن الأرقام المهمة أن الصحف المحلية أُغْلِقَ منها عدد كبير في عشرين سنة، وأن المناطق التي فَقَدَتْ صحيفتها المحلية انْخَفَضَ فيها حضور الانتخابات المحلية.Een belangrijk getal is dat er in twintig jaar een groot aantal plaatselijke kranten is verdwenen, en dat in gebieden die hun plaatselijke krant kwijtraakten de opkomst bij gemeenteraadsverkiezingen daalde.

وهذا أوضح دليل على أن الصحيفة ليست ترفًا: من لا يَعْرِفُ ما يُقَرِّرُهُ مجلس مدينته لا يَذْهَبُ ليَنْتَخِبَهُ، ومن لا يُنْتَخَبُ بحضور لا يُحَاسَبُ.Dat is het duidelijkste bewijs dat een krant geen luxe is: wie niet weet wat zijn gemeenteraad besluit, gaat niet stemmen, en wie zonder opkomst wordt gekozen, wordt niet ter verantwoording geroepen.